1. اتوکلاو 100 لیتری:

اتوکلاو به‌عنوان یکی از تجهیزات اساسی آزمایشگاه میکروبیولوژی برای استریل‌سازی محیط‌های کشت و انواع ظروف و وسایل شیشه‌ای و پلاستیکی مقاوم به دماهای بالا، اصطلاحاً قابل اتوکلاو شدن به کار می­رود. در این دستگاه، بخار آب اشباع با دمای 121 درجه سانتی­گراد تحت فشار بالا و در شرایط کاملاً کنترل‌شده تولید می‌شود. با حفظ دمای ۱۲۱ درجه سانتی‌گراد به مدت ۱۵ تا ۲۰ دقیقه، شرایط استاندارد لازم جهت انجام مؤثر فرایند استریل‌سازی فراهم می‌گردد. این شرایط قادر به نابودی کامل کلیه اشکال حیات میکروبی، از جمله باکتری‌ها، اسپورها، قارچ‌ها و ویروس‌ها می‌باشد.

2. هود لامینار (میکروبی)

هود لامینار یا میکروبی دستگاهی است که به‌منظور ایجاد فضایی بسته، کنترل‌شده و عاری از آلودگی‌­ها برای تهیه محیط‌های کشت میکروبی و کشت میکروارگانیسم‌ها استفاده می­‌شود. در این نوع هود با بهره‌گیری از فیلترهای با کارایی بالا از نوع HEPA  و ULPA کلیه ذرات معلق ورودی به کابین حذف شده و بدین ترتیب، فضای کاری از نظر آلودگی‌های میکروبی پاک‌سازی و استریل می‌گردد. افزون بر این، امکان استریل‌سازی فضای داخلی کابین و ابزارهای مورداستفاده پیش از آغاز فعالیت، از طریق تابش پرتو فرابنفش (UV) در این هود فراهم شده است. 

3. اینکوباتور ثابت

دستگاهی است که به‌منظور فراهم‌سازی و حفظ شرایط دمایی مناسب برای گرماگذاری و رشد بهینه کشت‌های میکروبی استفاده می‌شود. این دستگاه با تنظیم دقیق دما، شرایط لازم برای تکثیر و فعالیت متابولیکی میکروارگانیسم‌ها را فراهم می‌سازد.

4. آون

از آون آزمایشگاهی برای ایجاد و حفظ دمای یکنواخت و کنترل‌شده در محدوده‌ای بالاتر از دمای محیط استفاده می‌شود. کاربرد اصلی این دستگاه در خشک‌کردن ظروف و تجهیزات آزمایشگاهی، حذف رطوبت و انجام فرایندهای گرمایی از جمله استریل‌سازی به روش حرارت خشک می‌باشد. در این دستگاه، انتقال حرارت از طریق هوای داغ و به‌صورت یکنواخت صورت می‌گیرد. استریل‌سازی به روش حرارت خشک معمولاً در دماهای ۱۶۰ درجه سانتی‌گراد به مدت ۲ ساعت یا ۱۷۰ درجه سانتی‌گراد به مدت ۱ ساعت انجام می‌شود که این شرایط قادر به نابودی میکروارگانیسم‌ها و اسپورهای مقاوم است. آون آزمایشگاهی در مقایسه با اتوکلاو، که از بخار آب اشباع تحت‌فشار برای استریل‌سازی استفاده می‌کند، برای وسایل و موادی مناسب است که نسبت به رطوبت حساس بوده و تحمل دماهای بالاتر را دارند. از این‌رو، آون بیشتر برای استریل‌سازی ظروف شیشه‌ای، فلزی و مواد پودری به‌کار می‌رود، در حالی که اتوکلاو برای مواد قابل نفوذ به بخار و محیط‌های کشت کاربرد دارد.

5. میکروسکپ نوری

میکروسکپ نوری یکی از تجهیزات اساسی و پرکاربرد در آزمایشگاه‌های میکروبیولوژی است که به‌منظور مشاهده، بررسی و شناسایی میکروارگانیسم‌ها و ویژگی‌های مورفولوژیک و ساختارهای قابل مشاهده آن‌ها در مقیاس میکروسکپی استفاده می‌­شود. این دستگاه با بهره‌گیری از نور مرئی و مجموعه‌ای از عدسی‌های شیئی و چشمی، امکان بزرگ‌نمایی نمونه‌ها را معمولاً در محدوده ۴۰ تا ۱۰۰۰ برابر فراهم می‌سازد. در آزمایشگاه میکروبیولوژی موسسه تحقیقات آب، میکروسکپ نوری علاوه بر بررسی کیفی، در برآورد تراکم نسبی جمعیت‌های باکتریایی به‌منظور پایش اولیه بار میکروبی نمونه‌های آب و نیز در شمارش و شناسایی مستقیم جلبک‌های میکروسکپی، سیانوباکتری‌ها، پروتوزوئرها و تخم انگل‌های قابل‌مشاهده کاربرد دارد. همچنین، از این دستگاه برای مشاهده و تشخیص اسپورهای باکتریایی، ارزیابی مورفولوژی و آرایش سلولی میکروارگانیسم‌ها، مشاهده و تفسیر نتایج رنگ‌آمیزی‌های میکروبی از جمله رنگ‌آمیزی گرم و تشخیص اولیه آلودگی‌های میکروبی استفاده می‌­شود.

6. استریو میکروسکپ

استریو میکروسکپ نوعی میکروسکپ نوری است که در این آزمایشگاه به‌منظور مشاهده موجودات تک‌سلولی و ریزجانداران موجود در نمونه‌های آب، عمدتاً در حالت زنده استفاده می‌­شود. این دستگاه با ایجاد میدان دید وسیع و امکان مشاهده مستقیم نمونه‌ها بدون نیاز به آماده‌سازی پیچیده، شرایط مناسبی را برای بررسی شکل کلی، رفتار و حرکات این موجودات فراهم می‌سازد. بزرگ‌نمایی استریو میکروسکپ در مقایسه با میکروسکپ نوری معمولی کمتر بوده و از این‌رو برای مطالعات مقدماتی و مشاهده ساختارهای کلی موجودات زنده کاربرد دارد.

7. جار بی‌هوازی

جار بی‌هوازی (Anaerobic Jar) یک محفظه آزمایشگاهی بسته است که به‌منظور ایجاد و حفظ شرایط کاملا بی‌هوازی برای کشت و بررسی میکروارگانیسم‌های بی‌هوازی به کار می‌رود. در این سیستم، اکسیژن موجود از طریق واکنش‌های شیمیایی یا سیستم‌های مبتنی بر هیدروژن و کاتالیزور حذف شده و فشار جزئی اکسیژن به حداقل می‌رسد. در آزمایشگاه‌ میکروبیولوژی موسسه تحقیقات آب، جار بی‌هوازی برای جداسازی و شناسایی باکتری‌های بی‌هوازی مرتبط با منابع آب و فاضلاب و نیز مطالعه فرایندهای زیستی وابسته به شرایط بی‌هوازی مانند تجزیه مواد آلی، دنیترسیفیکاسیون و سایر واکنش‌های میکروبی مؤثر در تصفیه آب استفاده می‌شود.

8. کلنی کانتر

کلنی‌کانتر (Colony Counter) دستگاهی آزمایشگاهی است که به‌منظور شمارش دقیق و تکرارپذیر کلنی‌های میکروبی رشد‌یافته بر روی محیط‌های کشت جامد به کار می‌رود و مبنای تعیین بار میکروبی نمونه‌ها محسوب می‌شود. این دستگاه با فراهم‌کردن بزرگ‌نمایی مناسب و نور یکنواخت خطای انسانی را کاهش داده و دقت نتایج را افزایش می‌دهد. در آزمایشگاه‌ میکروبیولوژی موسسه تحقیقات آب از کلنی‌کانتر برای تعیین تعداد باکتری‌های هتروتروف، شاخص‌های آلودگی میکروبی آب و فاضلاب، ارزیابی کارایی فرایندهای تصفیه و پایش تغییرات جمعیت‌های میکروبی در مطالعات کیفی منابع آب استفاده می‌­شود.

9. بن ماری

بن‌ماری (Water Bath) یکی از تجهیزات آزمایشگاهی مورداستفاده برای ایجاد و حفظ دمای یکنواخت و کنترل‌شده در فرایندهای آزمایشگاهی است. در این دستگاه، آب به‌عنوان واسطه انتقال حرارت عمل کرده و با ایجاد شرایط دمایی یکنواخت، امکان گرمادهی و نگهداری نمونه‌ها، محیط‌های کشت و محلول‌های آزمایشگاهی در دمای مورد نظر را فراهم می‌کند. در آزمایشگاه میکروبیولوژی موسسه تحقیقات آب، بن‌ماری در آماده‌سازی و گرمادهی برخی محیط‌های کشت و محلول‌های مورداستفاده در آزمون‌های میکروب­‌شناسی آب و همچنین انجام مراحل آزمایشگاهی نیازمند دمای کنترل‌شده به کار می‌رود. استفاده از این دستگاه، امکان کنترل دقیق‌تر شرایط دمایی و ایجاد یکنواختی مناسب در فرایندهای آزمایشگاهی را فراهم می‌سازد.